loader image

Σεξουαλική ζωή και θηλασμός

Η γέννηση ενός παιδιού φέρνει μεγάλες αλλαγές στη ζωή μιας γυναίκας. Το σώμα αναρρώνει, οι ορμόνες μεταβάλλονται, ο ύπνος συχνά διακόπτεται, οι ανάγκες του μωρού είναι συνεχείς και η καθημερινότητα αποκτά έναν καινούργιο ρυθμό. Μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, η σεξουαλικότητα εξακολουθεί να αποτελεί μέρος της ζωής μας, μπορεί όμως να βιώνεται διαφορετικά.

Για κάποιες γυναίκες, η περίοδος του θηλασμού συνοδεύεται από μειωμένη επιθυμία για σεξουαλική επαφή. Άλλες αισθάνονται μεγαλύτερη οικειότητα με το σώμα τους, περισσότερη τρυφερότητα ή και αυξημένη επιθυμία. Κάποιες απολαμβάνουν την εγγύτητα με τον σύντροφό τους, ενώ άλλες δυσκολεύονται ακόμη και στην ιδέα ενός αγγίγματος. Όλες αυτές οι εμπειρίες αξίζουν χώρο και σεβασμό.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (World Health Organization [WHO], 2006), η σεξουαλική υγεία περιλαμβάνει τη σωματική, συναισθηματική, ψυχική και κοινωνική ευεξία σε σχέση με τη σεξουαλικότητα, καθώς και τη δυνατότητα για ασφαλείς, ευχάριστες και συναινετικές εμπειρίες. Με αυτή την ευρύτερη οπτική, η συζήτηση για τον θηλασμό και τη σεξουαλική ζωή δεν αφορά στενά και μόνο τη σεξουαλική επαφή, αλλά αφορά ευρύτερα τη σχέση της γυναίκας με το σώμα της, την επιθυμία, την τρυφερότητα, τα προσωπικά όρια και την προσαρμογή στη γονεϊκότητα.

Στη συνέχεια ακολουθούν μερικές από τις ερωτήσεις σχετικά με τη σεξουαλική της ζωή, που μπορεί να απασχολούν μια μητέρα που θηλάζει.

«Πόσο σύντομα μετά τον τοκετό θα πρέπει να επανέλθει η σεξουαλική μου ζωή;»

Δεν υπάρχει ένα χρονοδιάγραμμα που να ταιριάζει σε όλες τις γυναίκες. Το πότε και το πώς μια γυναίκα θα θελήσει να έχει ξανά σεξουαλική επαφή εξαρτάται από πολλούς και διάφορους παράγοντες, μεταξύ των οποίων:

  • ο τρόπος γέννησης του μωρού
  • η πιθανή περινεϊκή κάκωση
  • ο ρυθμός επούλωσης των ιστών της μητέρας
  • η συνολική σωματική της ανάρρωση
  • η καθημερινή κόπωση
  • η συνολική συναισθηματική κατάσταση της μητέρας
  • η κατάσταση μέσα στο σπίτι και τα επίπεδα βοήθειας που λαμβάνει η μητέρα
  • η προσωπική της επιθυμία.

Η συχνά αναφερόμενη περίοδος των έξι εβδομάδων μετά τον τοκετό δεν αποτελεί «προθεσμία» για την επιστροφή στη σεξουαλική δραστηριότητα. Η επανεξέταση από τον επαγγελματία υγείας είναι σημαντική για την αξιολόγηση της ανάρρωσης, ιδιαίτερα αν υπήρξαν επιπλοκές, όμως η σωματική ετοιμότητα και η επιθυμία χρειάζονται επίσης προσοχή.

Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι η σεξουαλική ζωή δεν ξεκινά από και δεν εξαντλείται με τη διείσδυση, αλλά ότι ένα χάδι, μια αγκαλιά, ένα φιλί, ένα κοινό ντους ή λίγος χρόνος μαζί, χωρίς προσδοκία για σεξ, μπορεί να αποτελούν σημαντικές μορφές οικειότητας που με τη σειρά τους υποστηρίζουν τη σεξουαλική σχέση.

Κάθε γυναίκα δικαιούται να ανακαλύψει τον δικό της ρυθμό επανόδου στη σεξουαλική ζωή μετά τον τοκετό. Η επιθυμία της, η άνεσή της και η συναίνεσή της έχουν εξίσου μεγάλη σημασία με τη σωματική της ανάρρωση.

«Είναι φυσιολογικό να μην έχω καθόλου διάθεση για σεξ όσο θηλάζω;»

Ναι, η μειωμένη σεξουαλική επιθυμία μπορεί να αποτελεί φυσιολογικό μέρος αυτής της περιόδου. Δεν σημαίνει ότι κάτι έχει πάει στραβά στη σχέση σου με τον σύντροφο, ότι έπαψες να είσαι σεξουαλικό άτομο ή ότι θα αισθάνεσαι έτσι για πάντα.

Κατά τη γαλουχία, τα αυξημένα επίπεδα προλακτίνης και τα σχετικά χαμηλότερα επίπεδα οιστρογόνων μπορούν να επηρεάσουν τη σεξουαλική επιθυμία, τη φυσική λίπανση και την άνεση κατά τη σεξουαλική επαφή. Παράλληλα, η έλλειψη ύπνου, η σωματική εξάντληση, η ψυχική επιβάρυνση, οι αλλαγές στην εικόνα σώματος και οι νέες οικογενειακές ισορροπίες μπορούν να επηρεάσουν τη διάθεση για ερωτική επαφή (Adeli et al., 2026; La Leche League International [LLLI], 2018).

Αξίζει, όμως, να θυμόμαστε ότι οι ορμόνες είναι μόνο ένα κομμάτι της εικόνας. Η επιθυμία επηρεάζεται και από το πώς αισθανόμαστε, πόσο ασφαλείς νιώθουμε, πόση υποστήριξη -σωματική και ψυχική- λαμβάνουμε, πόσο χρόνο έχουμε για τη φροντίδα του εαυτού μας, και αν οι ανάγκες μας βρίσκουν ανταπόκριση μέσα στην οικογένεια και κυρίως από τον σύντροφο.

Μπορεί να αγαπάς τον σύντροφό σου και ταυτόχρονα να μην έχεις διάθεση για σεξ. Μπορεί να επιθυμείς περισσότερη τρυφερότητα, χωρίς αυτή να χρειάζεται να οδηγήσει κάπου. Μπορεί, επίσης, η επιθυμία να εμφανίζεται αφού έχει δημιουργηθεί ένα περιβάλλον χαλάρωσης και συναισθηματικής εγγύτητας, αντί να προηγείται αυτών.

Δεν χρειάζεται να πιέσεις τον εαυτό σου να αισθανθεί κάτι που απουσιάζει. Έχει αξία να αναρωτηθείς τι έχεις ανάγκη αυτή την περίοδο και να δώσεις στον εαυτό σου χώρο να το αναγνωρίσει.

«Συμβαίνει και σε άλλες μητέρες ή είμαι η μόνη που δυσκολεύεται;»

Τα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι οι αλλαγές στη σεξουαλική ζωή μετά τον τοκετό είναι συχνές. Για παράδειγμα, μια συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση των Banaei και συνεργατών (2021), η οποία συμπεριέλαβε 22 μελέτες και συνολικά 11.457 γυναίκες, εκτίμησε ότι ο πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή μετά τον τοκετό, γνωστός ως δυσπαρευνία, αφορούσε περίπου το 35% των γυναικών συνολικά. Η εκτιμώμενη συχνότητα ήταν 42% στους δύο μήνες, 43% μεταξύ δύο και έξι μηνών και 22% μεταξύ έξι και δώδεκα μηνών μετά τον τοκετό.

Σε μια άλλη μεγάλη προοπτική μελέτη, τη μελέτη MAMMI, παρακολουθήθηκαν 832 γυναίκες που έγιναν μητέρες για πρώτη φορά. Στους έξι μήνες μετά τον τοκετό:
– Το 46,3% ανέφερε απώλεια ενδιαφέροντος για σεξουαλική δραστηριότητα.
– Το 43% ανέφερε ανεπαρκή κολπική λίπανση.
– Το 37,5% ανέφερε πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή (O’Malley et al., 2018).

Τα στοιχεία αυτά αφορούν συγκεκριμένους πληθυσμούς γυναικών μετά τον τοκετό και όχι αποκλειστικά γυναίκες που θηλάζουν. Επίσης, τα ποσοστά διαφέρουν ανάλογα με τον χρόνο αξιολόγησης, τον τρόπο μέτρησης και τα χαρακτηριστικά των συμμετεχουσών.

Μια πιο πρόσφατη συστηματική ανασκόπηση, που δημοσιεύθηκε το 2026, εξέτασε 22 μελέτες σχετικά με τη σεξουαλική λειτουργία για το διάστημα που διαρκεί η γαλουχία. Οι ερευνητές ανέδειξαν τη συνδυασμένη επίδραση ορμονικών, σωματικών, ψυχολογικών και κοινωνικών παραγόντων, καθώς και τον ρόλο της υποστήριξης από τον σύντροφο και το περιβάλλον (Adeli et al., 2026).

Τα δεδομένα αυτά μπορούν να λειτουργήσουν καθησυχαστικά: πολλές γυναίκες βιώνουν αλλαγές στην επιθυμία, στη λίπανση, στην άνεση και στην ικανοποίησή τους μετά τη γέννηση ενός παιδιού. Η εμπειρία τους, όμως, δεν είναι ίδια για όλες. Τα στατιστικά περιγράφουν ομάδες γυναικών· δεν προβλέπουν τι θα συμβεί συγκεκριμένα στη δική σου ζωή.

«Γιατί νιώθω ξηρότητα ή πόνο όταν προσπαθώ να έχω σεξουαλική επαφή;»

Η μειωμένη φυσική λίπανση κατά τη γαλουχία μπορεί να σχετίζεται με τις ορμονικές αλλαγές και ειδικότερα με τα χαμηλότερα επίπεδα οιστρογόνων. Ο πόνος μπορεί επίσης να συνδέεται με την επούλωση μετά τον τοκετό, τυχόν περινεϊκές κακώσεις, ουλές, την ευαισθησία των ιστών ή τη λειτουργία των μυών του πυελικού εδάφους (Adeli et al., 2026; O’Malley et al., 2018).

Η επιστροφή της περιόδου είναι ένα ακόμη στοιχείο αυτής της φάσης προσαρμογής του σώματος. Ο χρόνος επανεμφάνισής της διαφέρει σημαντικά από γυναίκα σε γυναίκα και επηρεάζεται, μεταξύ άλλων, από τη συχνότητα του θηλασμού. Καθώς ο κύκλος επανέρχεται, μπορεί να παρατηρήσεις αλλαγές στη διάθεση, στην επιθυμία ή στη σωματική σου άνεση. Ωστόσο, η επανεμφάνιση της περιόδου δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η φυσική λίπανση θα αποκατασταθεί ή ότι ο πόνος θα υποχωρήσει. Οι ορμονικές αλλαγές που σχετίζονται με τον θηλασμό μπορεί να εξακολουθούν να επηρεάζουν τους ιστούς, ενώ άλλοι παράγοντες, όπως η επούλωση ή η λειτουργία του πυελικού εδάφους, μπορεί να συμβάλλουν στη δυσφορία (Perelmuter et al., 2024).

Υπάρχουν ορισμένα απλά βήματα που μπορεί να κάνουν την επαφή πιο άνετη:

  • Δώσε περισσότερο χρόνο στη διέγερση και στην προετοιμασία του σώματος, χωρίς να υπάρχει απαίτηση να προχωρήσετε σε διείσδυση.
  • Δοκίμασε ένα κατάλληλο λιπαντικό με βάση το νερό ή τη σιλικόνη, λαμβάνοντας υπόψη τις οδηγίες του προϊόντος και τη συμβατότητά του με το προφυλακτικό που ενδεχομένως να χρησιμοποιείτε.
  • Επίλεξε στάσεις και μορφές επαφής στις οποίες έχεις άνεση και μπορείς να ελέγχεις τον ρυθμό και το βάθος της διείσδυσης.
  • Σταμάτησε όταν πονάς. Δεν χρειάζεται να υπομένεις τον πόνο με την προσδοκία ότι το σώμα θα συνηθίσει.
  • Μίλα με τον σύντροφό σου ανοιχτά για τις ανάγκες σου, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζεις κατά την επαφή, και για το τι θα σε έκανε να νιώσεις πιο άνετα.

Εάν ο πόνος επιμένει, η ξηρότητα είναι έντονη ή υπάρχουν αιμορραγία, κάψιμο ή άλλες ενοχλήσεις, αξίζει να απευθυνθείς σε γυναικολόγο ή μαία/μαιευτή για αξιολόγηση. Ανάλογα με τα ευρήματα, μπορεί να είναι χρήσιμη και η υποστήριξη από φυσικοθεραπεύτρια/φυσικοθεραπευτή με εξειδίκευση στο πυελικό έδαφος.

Ο πόνος δεν είναι κάτι που χρειάζεται να αποδεχτείς ως αναπόφευκτο μέρος της μητρότητας. Υπάρχουν αιτίες που μπορούν να διερευνηθούν και επιλογές που μπορούν να βοηθήσουν.

«Το μασάζ στο περίνεο μπορεί να βοηθήσει στο να μειωθεί ο πόνος κατά τη σεξουαλική πράξη;»

Η ήπια μάλαξη της ουλής του περινέου μπορεί να βοηθήσει ορισμένες γυναίκες να αισθανθούν μεγαλύτερη άνεση, καθώς μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της κινητικότητας των ιστών και στη μείωση της ευαισθησίας ή του αισθήματος τραβήγματος. Αυτό αφορά κυρίως την ενόχληση που σχετίζεται με την ουλή και δεν αποτελεί λύση για κάθε μορφή πόνου κατά τη σεξουαλική επαφή (St George’s University Hospitals NHS Foundation Trust & Epsom and St Helier University Hospitals NHS Trust, 2025).

Το μασάζ χρειάζεται να ξεκινά μόνο αφού η περιοχή έχει επουλωθεί πλήρως και τα ράμματα έχουν απορροφηθεί ή αφαιρεθεί. Είναι προτιμότερο να προηγείται αξιολόγηση από μαία/μαιευτή ή γυναικολόγο, ιδιαίτερα αν υπήρξε εκτεταμένη ρήξη. Η καθοδήγηση από φυσικοθεραπεύτρια/φυσικοθεραπευτή με εξειδίκευση στο πυελικό έδαφος μπορεί να βοηθήσει στην επιλογή της κατάλληλης τεχνικής.

Αν υπάρχει ανοιχτή πληγή, υποψία λοίμωξης ή έντονος πόνος, το μασάζ πρέπει να αποφεύγεται μέχρι να αξιολογηθεί η κατάσταση. Επίσης, δεν χρειάζεται να πιέζεις την περιοχή ή να επιμένεις σε μια τεχνική που σου προκαλεί πόνο.

Η φροντίδα του περινέου δεν είναι μόνο ζήτημα επούλωσης, αλλά μπορεί να αποτελεί μέρος της σταδιακής αποκατάστασης της άνεσης, της εμπιστοσύνης στο σώμα σου και της οικειότητας, πάντα με σεβασμό στον δικό σου ρυθμό.

«Γιατί αισθάνομαι ότι δεν αντέχω να με αγγίζουν, ενώ αγαπώ τόσο πολύ το μωρό μου;»

Πολλές μητέρες περιγράφουν ότι, μετά από μια ολόκληρη ημέρα θηλασμού, αγκαλιάς σωματικής επαφής με το μωρό και φροντίδας, αισθάνονται ότι χρειάζονται λίγο προσωπικό χώρο, καθώς είναι διαρκώς διαθέσιμες για τις απαιτητικές ανάγκες του μωρού τους. Επίσης, μπορεί να δυσκολεύονται να ξεκουραστούν, να φάνε ή να κάνουν ένα μπάνιο χωρίς διακοπή, οπότε το άγγιγμα, ακόμη κι όταν προέρχεται από έναν αγαπημένο άνθρωπο, μπορεί εκείνη τη στιγμή να μοιάζει με ακόμη ένα ερέθισμα που χρειάζεται να διαχειριστούν.

Αυτή η εμπειρία συχνά περιγράφεται με τον όρο «touched out», δηλαδή το αίσθημα ότι έχεις «κορεστεί» από σωματική επαφή. Δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση και δεν εμφανίζεται σε όλες τις μητέρες. Η κόπωση και οι απαιτήσεις της φροντίδας ενός μωρού μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο βιώνουμε τη σεξουαλικότητα κατά τον θηλασμό (LLLI, 2018).

Αν αισθάνεσαι το ίδιο, ίσως χρειάζεσαι λίγο χρόνο χωρίς κανένα άγγιγμα. Ίσως χρειάζεσαι βοήθεια στη φροντίδα του μωρού, όχι μόνο για να μπορέσεις να ξεκουραστείς αλλά και για να νιώσεις ότι και κάποιος άλλος βλέπει και αναγνωρίζει αυτό που προσφέρεις διαρκώς στο μωρό. Ίσως θα ήθελες να βρεθείς με τον σύντροφό σου, αλλά με την ασφάλεια ότι μια αγκαλιά θα παραμείνει απλώς μια αγκαλιά. Μπορείς να εκφράσεις αυτές τις ανάγκες χωρίς ενοχή. Η αγάπη σου για το μωρό σου και η ανάγκη σου για προσωπικό χώρο μπορούν να συνυπάρχουν.

«Είναι φυσιολογικό να τρέχει γάλα όταν ερεθίζομαι ή έχω οργασμό;»

Ναι, μπορεί να συμβεί. Η ωκυτοκίνη συμμετέχει τόσο στο αντανακλαστικό έκκρισης γάλακτος κατά τον θηλασμό όσο και στη σεξουαλική απόκριση. Έτσι, η σεξουαλική διέγερση ή ο οργασμός μπορεί να συνοδεύονται φυσιολογικά από διαρροή μητρικού γάλακτος (LLLI, 2018).

Για κάποιες γυναίκες αυτό είναι αδιάφορο ή και ευχάριστο, ενώ άλλες αισθάνονται αμηχανία. Μπορείς να έχεις κοντά σου μια πετσέτα ή να επιλέξεις ό,τι άλλο σε βοηθά να αισθάνεσαι πιο άνετα. Δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεις το σώμα σου σαν κάτι που πρέπει να ελέγχεις συνεχώς για να είναι αποδεκτό στη σεξουαλική επαφή.

Ο θηλασμός και η σεξουαλική ζωή μπορούν να συνυπάρχουν. Δεν χρειάζεται να διακόψεις τη γαλουχία επειδή επιθυμείς σεξουαλική επαφή ούτε να αλλάξεις το πόσο συχνά θηλάζεις το μωρό σου, για να ανταποκριθείς σε κάποια εξωτερική προσδοκία.

«Ο σύντροφός μου έχει περισσότερη επιθυμία από εμένα. Πώς μπορούμε να το διαχειριστούμε;»

Οι δύο σύντροφοι μπορεί να βιώνουν διαφορετικά τη μετάβαση στη γονεϊκότητα. Ο ένας μπορεί να αναζητά τη σεξουαλική επαφή ως τρόπο εγγύτητας και επιβεβαίωσης της σχέσης, ενώ ο άλλος να χρειάζεται πρώτα περισσότερο ύπνο, πρακτική βοήθεια, χρόνο ή τρυφερότητα χωρίς σεξουαλικές προσδοκίες.

Η ανοιχτή επικοινωνία μπορεί να βοηθήσει. Μια συζήτηση σε ήρεμη στιγμή, μακριά από την πίεση μιας σεξουαλικής προσέγγισης, δίνει χώρο και στους δύο να μιλήσουν για τις ανάγκες τους. Ίσως μια μητέρα θελήσει να πει: «Μου λείπει να είμαστε κοντά, αλλά αυτή την περίοδο είμαι εξαντλημένη». Ίσως χρειάζεται να ακούσει: «Μπορούμε να είμαστε μαζί χωρίς να χρειάζεται να προχωρήσουμε περισσότερο». Για ένα άλλο ζευγάρι, η μεγαλύτερη ανάγκη μπορεί να είναι να ξαναβρεί χρόνο μόνο για τους δύο τους.

Η φροντίδα του μωρού και η οικειότητα στη συντροφική σχέση είναι ευθύνη που μπορεί να μοιραστεί. Η πρακτική υποστήριξη, ο σεβασμός των ορίων και η συναισθηματική διαθεσιμότητα παίζουν σημαντικό ρόλο στο πώς βιώνεται η σεξουαλική ζωή μετά τον τοκετό (Adeli et al., 2026).

Να θυμάσαι πως η επιθυμία του ενός δεν δημιουργεί υποχρέωση για τον άλλον και ότι η συναίνεση χρειάζεται να είναι ελεύθερη και αμοιβαία, κάθε φορά. Παράλληλα, η διαφορετική επιθυμία δεν χρειάζεται να γίνει αιτία απομάκρυνσης: μπορεί να αποτελέσει αφορμή για βαθύτερη επικοινωνία και για να αναζητήσετε μαζί νέους τρόπους σύνδεσης.

«Αν δεν έχω ξαναβρεί την επιθυμία μου μετά από πολλούς μήνες, πρέπει να ανησυχώ;»

Ο χρόνος από μόνος του δεν αρκεί για να κρίνουμε αν κάτι χρειάζεται οργανική διερεύνηση. Σημασία έχει πώς αισθάνεσαι εσύ, αν η αλλαγή σε δυσκολεύει, αν υπάρχει πόνος ή άλλη σωματική ενόχληση και αν επηρεάζονται η διάθεση, η καθημερινότητα ή η σχέση σου με τον σύντροφο.

Εάν η μειωμένη επιθυμία σε στενοχωρεί, αν αισθάνεσαι ότι έχεις απομακρυνθεί από το σώμα σου ή αν δυσκολεύεσαι να εκφράσεις τις ανάγκες σου, αξίζει να μιλήσεις με έναν επαγγελματία υγείας που θα σε ακούσει χωρίς επίκριση. Το ίδιο ισχύει αν εμφανίζεις επίμονο πόνο, έντονη ξηρότητα ή συμπτώματα που επηρεάζουν την ποιότητα της ζωής σου.

Η αξιολόγηση μπορεί να περιλαμβάνει τόσο σωματικούς όσο και ψυχολογικούς ή σχεσιακούς παράγοντες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η υποστήριξη από ειδικό ψυχικής υγείας ή επαγγελματία με εμπειρία στη σεξουαλική υγεία μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη.

«Πώς μπορώ να ξαναβρώ τη σύνδεση με τη σεξουαλικότητά μου;»

Δεν υπάρχει μία συνταγή που να ταιριάζει σε όλες. Ίσως η σύνδεση με τη σεξουαλικότητά σου ξεκινά με λίγο περισσότερο ύπνο. Ίσως με ένα μπάνιο χωρίς βιασύνη, με μια συζήτηση που σε κάνει να αισθάνεσαι ότι σε ακούν ή με χρόνο για να ανακαλύψεις ξανά τι σου αρέσει στο σώμα σου. Ίσως επιθυμείς να επιστρέψεις σταδιακά στη σεξουαλική επαφή. Ίσως χρειάζεσαι να μείνεις για ένα διάστημα σε άλλες μορφές οικειότητας.

Κάποιες γυναίκες βιώνουν τον θηλασμό ως μια περίοδο έντονης σωματικής σύνδεσης, ενώ άλλες δυσκολεύονται να αισθανθούν ότι το σώμα τους τούς ανήκει. Κάποιες ανακαλύπτουν καινούργιες πτυχές της σεξουαλικότητάς τους. Όλες αυτές οι διαδρομές αξίζουν σεβασμό.

Η μητρότητα μπορεί να αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας, τις σχέσεις μας και τις ανάγκες μας. Η σεξουαλικότητα παραμένει ένα προσωπικό κομμάτι της ζωής μας που μπορεί να εξελίσσεται με τον χρόνο.

Στη La Leche League, η ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ μητέρων μπορεί να προσφέρει έναν χώρο όπου τέτοιες ερωτήσεις ακούγονται με κατανόηση. Η εμπειρία μιας άλλης γυναίκας μπορεί να μας ανακουφίσει, χωρίς να χρειάζεται να γίνει το μέτρο με το οποίο θα αξιολογήσουμε τη δική μας.

Δεν χρειάζεται να αποδείξεις ότι είσαι καλά. Δεν χρειάζεται να επιστρέψεις σε μια προηγούμενη εκδοχή του εαυτού σου μέχρι μια συγκεκριμένη ημερομηνία. Μπορείς να γνωρίσεις ξανά το σώμα σου, να αναγνωρίσεις τις ανάγκες σου και να διαμορφώσεις μια σεξουαλική ζωή που σέβεται τη σημερινή σου πραγματικότητα.

Να θυμάσαι πως η δική σου εμπειρία έχει αξία.
Η δική σου επιθυμία έχει αξία.
Και η δική σου φωνή αξίζει να ακούγεται.

Σχετικά Άρθρα:

Βιβλιογραφία

  • Adeli, M., Shamaeian-Razavi, N., & Irani, M. (2026). Sexual function in breastfeeding women: A systematic review. BMC Women’s Health, 26, Article 145.
  • Banaei, M., Kariman, N., Ozgoli, G., Nasiri, M., Ghasemi, V., Khiabani, A., Dashti, S., & Mohamadkhani Shahri, L. (2021). Prevalence of postpartum dyspareunia: A systematic review and meta-analysis. International Journal of Gynecology & Obstetrics, 153(1), 14–24.
  • La Leche League International. (2018, February). Breastfeeding and sex.
  • O’Malley, D., Higgins, A., Begley, C., Daly, D., & Smith, V. (2018). Prevalence of and risk factors associated with sexual health issues in primiparous women at 6 and 12 months postpartum; a longitudinal prospective cohort study (the MAMMI study). BMC Pregnancy and Childbirth, 18, Article 196.
  • Perelmuter, S., Burns, R., Shearer, K., Grant, R., Soogoor, A., Jun, S., Meurer, J. A., Krapf, J., & Rubin, R. (2024). Genitourinary syndrome of lactation: A new perspective on postpartum and lactation-related genitourinary symptoms. Sexual Medicine Reviews, 12(3), 279–287. https://doi.org/10.1093/sxmrev/qeae034
  • St George’s University Hospitals NHS Foundation Trust, & Epsom and St Helier University Hospitals NHS Trust. (2025, August). Scar tissue management: Postnatal [Patient information leaflet]. https://www.stgeorges.nhs.uk/wp-content/uploads/2025/08/THE_STM.pdf
  • Sun, S., Hamilton, F., Dieter, A. A., Budd, S., & Getaneh, F. (2024). The effect of breastfeeding on postpartum sexual function: An observational cohort study. Archives of Gynecology and Obstetrics, 310(6), 3289–3296.
  • World Health Organization. (2006, October 5). Defining sexual health.

Κείμενο: Έλενα Γκίκα, Σύμβουλος Θηλασμού La Leche League International

Επιμέλεια: Εύα Δουκάκη, Σύμβουλος Θηλασμού La Leche League International

Pin It on Pinterest